Institut za javno zdravstvo Republike Srpske preporučio je niz mjera i intervencija koje mogu doprinijeti smanjenju izloženosti zagađenom vazduhu i ublažavanju njegovih negativnih uticaja na zdravlje stanovništva.
Iz instituta navode da se to posebno odnosi na osjetljive grupe, u kojima su djeca, trudnice, starije osobe i osobe sa hroničnim oboljenjima.
– Neophodno je smanjiti zagađenje vazduha iz saobraćaja, osigurati prostor za pješačku i biciklističku infrastrukturu, poboljšati sisteme iskoristivosti zemljišta, što dovodi do smanjenja vremena putovanja, te provesti inženjerske mjere i mjere za smanjenje brzine – navode u Institutu.
Neophodno je, kako se navodi, regulisati i sprovoditi kontrolu industrijskih emisija, smanjiti emisije iz individualnih ložišta, smanjiti mogućnost nastanka fotohemijskog smoga i prizemnog ozona, te izabrati najbolje energetske opcije, uzimajući u obzir uticaj na zdravlje i ekonomiju.
– Vrijednosti indeksa kvaliteta vazduha četiri i pet označavaju veoma zagađen vazduh. Izloženost vazduhu ovih kategorija može dovesti do pojave zdravstvenih tegoba kod cjelokupne populacije, dok se kod osjetljivih grupa stanovništva mogu javiti ozbiljnije zdravstvene tegobe nego kod zdrave populacije – navode u Insatitutu.
Kada je riječ o isjetljivim grupama stanovništva iz Instituta preporučuju da se izbjegavaju naporne fizičke aktivnosti na otvorenom, aktivnosti praćene ubrzanim i dubokim disanjem, te da se skrati boravak u spoljašnjoj sredini.
Osobama sa akutnim i hroničnim oboljenjima savjetuje se redovno uzimanje terapije, a u slučaju pogoršanja osnovnog oboljenja preporučuje se javljanje porodičnom ljekaru.
Za opštu populaciju je predloženo da se skraćuje trajanje i smanji intenzitet napornih aktivnosti na otvorenom uz češće pauze, da se izbjegava izlazak i boravak na otvorenom u ranim jutarnjim i večernjim časovima, te da se izbjegav dodatna izloženost zagađujućim materijama iz drugih izvora, kao što su pušenje i korišćenje različitih hemijskih sredstava /sredstva za čišćenje, ljepila, boje i lakovi/.
– Neophodno je i izbjegavati provjetravanje prostorija u ranim jutarnjim i večernjim časovima, koristiti javni gradski prevoz radi smanjenja zagađenja vazduha iz saobraćaja i kad god je moguće, smanjiti ili izbjegavati korišćenje čvrstih goriva za grijanje – ističu u Institutu.
Kako je naglašeno, na nivou opšte populacije, zaštitne maske se ne preporučuju za smanjenje izloženosti zagađenju vazduha, a respiratorne maske se mogu preporučiti za lica koja su profesionalno izložena, ili u vanrednim situacijama kao na primjer šumski požari, vulkanske erupcije, pustinjska prašina, ili čišćenja u slučaju katastrofa.
Izvor: Srna
