– Zgrožene monstruoznošću zločina i brojem pobijenih zatočenika, italijanske okupacione snage su od Nezavisne Države Hrvatske preuzele civilnu i vojnu vlast na tom području i naredile zatvaranje logora smrti – kaže za Srnu predsjednik Udruženja “Јadovno 1941” iz Banjaluke Dušan Bastašić.
Dodatni razlog za zabrinutost Italijana bio je masovni ustanak Srba u Lici protiv ustaške tiranije.
– Želeći da unište tragove zločina i pobiju ostatak zatočenika u kratkom roku, ustaški naredbodavci su motivisali dželate sa dodatnih 100 kuna po satu klanja. Noć uoči katoličkog praznika Velike Gospe, zločinci su u uvali Slana na ostrvu Pagu poklali preostale zatočenike, muškarce žene i djecu – podsjeća Bastašić.
On kaže da su ustaški zločinci ujutro, 15. avgusta, dovršili krvavi pir, nakon čega su se, pijani i krvavih uniformi, priključili procesiji koja se kretala ulicama Paga i završila u katoličkoj crkvi u centru grada.
– Gotovo u isto vrijeme, ustaše su u logoru Јadovno, na Velebitu, mitraljezima strijeljale 1.500 preostalih zatočenika i zatrpale ih u jame iskopane u samom logoru – navodi Bastašić.
On dodaje da su italijanski vojni sanitarci na mjestu zločina na Pagu ekshumirali i spalili 791, kako su zabilježili, “svježe zakopani leš”. Među ovim žrtvama bilo je 407 muškaraca, 293 žene i 91 dijete. Njihov pepeo zatrpan je u paškom kamenjaru.
Danas na ostrvu Pagu, na mjestu nekadašnjeg logora, nema spomenika koji bi podsjećao na stravičnu sudbinu najmanje 8.020 ljudi, nedužnih žrtava – Srba i Јevreja, pobijenih u ljeto 1941. godine.
Spomen-ploča u uvali Slana, obnovljena 2010. godine, razbijena je nakon dva dana, istu sudbinu doživila je 19 dana, nakon ponovnog postavljanja 29. jula 2013. godine.
Na mjestu logora Јadovno u proteklom ratu porušeno je spomen-obilježje, a tijela žrtava i dalje leže neekshumirana. Potomci žrtava su 2012. godine na mjestu nekadašnjeg logora postavili i osveštali Časni krst.
Izvor: RTRS
