Kultura

Atentat i veliki rat zasjenili stvaralaštvo mladobosanaca

Časopis “Bosanska Vila” je prvi srpski književni časopis u Bosni i Hercegovini pokrenut u Sarajevu 1885. godine u kojem su objavljivani rukopisi brojnih pisaca među kojima ima i onih koji su bili članovi organizacije “Mlada Bosna”, osnovane u Sarajevu početkom 20-og vijeka.

Književno stvaralaštvo “Mlade Bosne” svjedoči da su mladobosanci prvenstveno bili književnici koji u potrazi za novim modernim književnim izrazim tragaju za originalnošću i stvaraju samo sebi svojstven izraz buntovništva iz koga se rađa ideja slobode.

Među njima najplodniji je bio Dimitrije Mitrinović koji je od 1905.-1912. godine objavio 46 pjesama.

Neposredno pred početak Prvog svjetskog rata u Bosni i Hercegovini pojavila se grupa obrazovanih mladih ljudi, koji po uzoru na Aleksu Šantića, Petra Kočića i Vladimira Ćorovića pišu i objavljuju svoje prve pjesničke, prozne i kritičke radove.

Međutim, stiče se utisak da su mladobosanci isključivo pamte po atentatu na Franca Ferdinanda, što se smatra početkom Velikog rata.

U školama se danas uglavnom uči o Ivi Andriću, dok su nepravedno zapostavljeni izuzetno plodni pjesnici kao što su Dimitrije Mitrinović i jedan od organizatora pokreta  Vladimir Gaćinović.

Gaćinović je rođen 1890. godine u Bileći. U ono vrijeme slobodarske aktivnosti bile su strogo kažnjavane brutalnim austrougarskim okupatorskim zakonima i veliki broj Srba je bivao svakodnevno zatvaran, mučen, kažnjavan i ubijan za najmanji prekršaj, te se Gaćinović kao i ostali rodoljubi izlagao svakodnevnim opasnostima. Gaćinović je bio izuzetna ličnost i osoba snažnog i nemirnog duha, koja je shvatila da se prilike u njegovoj otadžbini kreću u pravcu potpunog i konačnog porobljavanja srpskog naroda u provinciji pod austrougarskom okupacijom. Ocijenio je i da građanska politika sve više gubi u borbi za sitne interese, da se u krugovima građanskih političara sve više ispoljava duh pomirenja i konstruktivne saradnje sa nametnutom austrougarskom carevinom. O tome je i pisao u svojoj slobodarskoj brošuri.

Pored Gaćinovića značajan doprinost književnosti “Mlade Bosne” dali su i Borivoje Jeftić, Gavrilo Princip, Miloš Vidaković i mnogi drugi pjesnici koji zaslužuju da se o njihovom književnom stvaralaštvu sazna mnogo više.

Potrebno je upoznati mlade generacije sa nepravedno zapostavljenim pjesnicima čija je osnovna ideja ili misao bila ujedinjenje i oslobađanje srpskog naroda od ausrtougarske okupacije. Glavne odlike njihovog stvaralaštva jesu kult mučeništva, rodoljublja, žrtvovanja i borbenosti.

Izvor: FB stranica SPIN info 

Twitter
Anketa

Da li biste prije radili u javnom preduzeću za 1000 KM ili u privatnoj firmi za 1500 KM?

Rezultati ankete
Blog