Autor izvještaja iz Guče bila je DŽenifer Braš, tada zamjenica ambasadora SAD u Beogradu i otpravnica poslova američke ambasade. Ona je bila gost Sabora i domaćin orkestru američke mornarice stacioniranom u Napulju pod nazivom "Diplomate", koji je svirao u Guči te godine. Evo šta je mis Braš napisala, a objavio Džulijan Asanž:
Ambasada je, u taktičkom napadu na antiameričko raspoloženje, dovela orkestar mornarice da svira na festivalu trubačkih orkestara u Guči, u unutrašnjosti koja naginje nacionalistima. To je bilo rizično. Bilo je više od pola miliona slavljenika u Guči. Radi se o festivalu tradicionalne srpske muzike, ali u siledžijskom, pivom podmazanom ambijentu. Orkestar je doživio dobrodošlicu od strane zvaničnika, čak organizatora i, najvažnije – naroda.
Pojavljivanje orkestra moglo je da izazove povratnu vatru, zbog antiameričkih pogleda tipičnih među učesnicima događaja. Guča leži u Šumadiji, centralnom regionu Srbije, gdje još vlada jak nacionalistički osjećaj i mnogi ljudi povezuju SAD sa NATO bombardovanjem 1999.
Festival privlači pojedince sa sličnim naklonostima, zajedno sa strancima, stavljajući ih u promukao ambijent glasne muzike, tradicionalne srpske hrane pečene na žaru i piva na točenje. Pojavljivanje vojnog orkestra u bijelim mornaričkim uniformama u unutrašnjosti Srbije moglo je da prizove negativne reakcije učesnika i štampe.
Međutim, postojala je samo jedna loša tačka u toj perfektnoj sedmici. Za vrijeme ponoćnog koncerta koji je prenosila srpska državna televizija, 7. avgusta, američki vojni orkestar pridružio se grupama iz Slovenije, Švajcarske, Rumunije, Francuske, Švedske, Grčke, Crne Gore, BiH i Makedonije na koncertu koji je uslijedio poslije lokalno poznate "Balkanike" i orkestra Bobana i Marka Markovića.
Dijelom zbog lošeg tajminga RTS-a, ogromne popularnosti tih orkestara i lako dostupnog piva, masa je na kraju došla u pomamu pa su "Diplomate" dočekani zvižducima, a nekoliko boca bačeno je na pozornicu. Ipak, kako su "Diplomate" počeli svoju verziju tradicionalne i popularne srpske pjesme "Svilen konac", raspoloženje mase se promijenilo, a onda su prešli na popularnu američku muziku i "I Feel Good" DŽejmsa Brauna i posjetioci su masovno zaigrali.
Orkestar je gostovao uživo u jednom popularnom jutarnjem TV-šou u Srbiji, i najzad se uputio na sabor. Reakcija je bila – oduševljenje.
Bilo na pozornici bilo šetajući kroz masu Gučom, članovi orkestra i i službenici ambasade pozdravljeni su oduševljenjem. Novine su javile da je Ambasada SAD bila u Guči zbog muzike, vidjevši naše prisustvo kao znak poštovanja prema srpskoj tradicionalnoj kulturi.
Istaknuti nacionalni dnevnik "Politika" donio je sliku orkestra na prvoj strani – piše u depeši koju je objavio Vikiliks.
(RTRS/Frontal)
