U naselju iz ranog neolita nađena najveća
riznica praistorijskih umjetnina na svetu, sa oko 100 čovekolikih figura
od kamena, kosti i gline, starih oko 8.000 godina.
Ovo
je rezultat istraživanja koje su zajedno obavili nemački i srpski
stručnjaci prošlog leta na lokalitetu koji je 2002. godine otkrio prof.
dr Milorad Stojić iz Arheološkog instituta SANU.
Kulture Lepenskog vira i Belice su egzistirale u približno isto vrijeme, ali su se bitno razlikovale.
–
Lepenci su još bili lovci-sakupljači dok su Beličani bili zemljoradnici,
o čemu govore pronađene figurine sa simboličnim predstavama ženskih i
muških reproduktivnih organa, trudnice, majke s djetetom – kaže profesor
Stojić. – Kameni predmeti su originalnog izgleda i izrađeni na izuzetnom
umjetničkom nivou od stena lijepih i različitih boja, bogate teksture.
Očito je da su figurine bile posvećene kultu plodnosti, što je
karakteristika ratarskih zajednica koje obožavaju majku zemlju. Na
figurama iz Belice predstavljene su sve faza nastanka i razvoja ljudskog
ploda, od začeća do porođaja. Ovakve predstave nisu nikada do sada
zabilježene u umjetničkom stvaralaštvu čovječanstva, od kada je ono nastalo
38.000 godina pre nove erije.
Geofizička
ispitivanja u 2012. na lokalitetu Belica otkrila su praistorijsko
naselje opasano kružnim rovom prečnika 75 metara. U tom krugu pronađeni
su kružni, trapezasti i trouglasti temelji monumentalnih građevina,
kakvi do sada nisu nalaženi u naseljima ranog neolita.
–
To dokazuje da je riječ o duhovnom središtu koje je istog značaja za
protostarčevačku zajednicu, kakve je u poznom mezolitu imao vjerski
centar Lepenski vir – kaže prof. dr Stojić.
On
naglašava da su istraživanja na Belici izvedena u saradnji s
Univerzitetom u Tibingenu, koji će izdati dvojezičnu monografiju na
njemačkom i srpskom "Belica, najbrojniji grupni nalaz kulturno-umjetničke
plastike iz kamenog doba i najstarije duhovno središte u neolitu
Evrope".
Njemački stručnjaci su lokalitet
kraj Jagodine nazvali arheološkom senzacijom 21. vijeka, a nalazi iz
Belice će svjetsku premijeru imati na izložbi od novembra 2013. do marta
2014. u Arheološkom muzeju u Tibingenu.
(Novosti/Frontal)
