Drugo zasjedanje Antifašističkog vijeća narodnog oslobođenja Jugoslavije (AVNOJ) održano je prije 68 godina, 29. novembra 1943. godine u Jajcu, u Bosni i Hercegovini.
Krajem novembra 1943, u Jajce su stigle delegacije predstavnika naroda iz svih krajeva Jugoslavije. Na zasjedanju, u lokalnom Domu kulture, bila su prisutna 142 delegata.
Predsjedavao je predratni predsjednik skupštine Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca doktor Ivan Ribar.
Odluke Drugog zasjedanja AVNOJ-a pročitane su nešto pred ponoć 29. novembra, pa je taj datum uzet kao datum njihovog donošenja.
AVNOJ je konstituisan u zakonodavno i izvršno predstavničko tijelo Jugoslavije.
Kao najviši izvršni i naredbodavni organ narodne vlasti konstituisan je Nacionalni komitet oslobođenja Jugoslavije (NKOJ), koji je imao sva obilježja narodne revolucionarne Vlade.
Izbjegličkoj Vladi i kralju Petru Drugom Karađorđeviću zabranjen je povratak u zemlju. Donijeta je odluka da se ne priznaju obaveze i odluke koje je u inostranstvu u ime Jugoslavije sklopila izbjeglička vlada.
Kao posebna odluka AVNOJ-a Josipu Brozu Titu dodijeljena je titula "maršal Jugoslavije", na osnovu prijedloga koji je postavila slovenačka delegacija.
Nadživio državu koju slavi
Poslije Drugog svjetskog rata, u Jugoslaviji je 29. novembar proslavljan kao državni praznik, Dan Republike.
Obilježavanje tog datuma prestalo je sa raspadom SFRJ u svim njenim republikama, osim u Srbiji.
Dan Republike ostao je zvanični praznik u SR Jugoslaviji do 14. novembra 2002. godine, kada je ukinut odlukom Savezne skupštine.
Ostao je u sjećanju generacijama koje su ga slavile, podsjećajući na neradne dane, polaganje zakletve, plave kape i crvene marame.
Zbog opšte euforije koja je pratila ovaj dan, slavili su ga i oni koji nisu bili veliki ljubitelji Tita i socijalizma.
Izvor: RTS
